kürtçe

kürtçe

Tümünü Göster [3]

65513 #2  #65513
kurtce 5660c152218d2.jpg
hint avrupa dil ailesinin hint-iran kolunun kuzey batı iran dilleri öbeğine bağlı ve türkiye, suriye, iran, ırak ve küçük gruplar halinde ermenistan ve kazakistan'da konuşulan bir dil. on altıncı yüzyılda yaşamış kürt alimi şerefhan bitlisi'nin kaleme aldığı şerefname adlı esere göre kürtçe kurmançça, soranca, kelhurca, lorca ve goranca olmak üzere 5 temel lehçeden oluşmaktadır. bu lehçelerden kurmaçça suriye'de ve türkiye'de, soranca ırak'ta, kelhurca ise iran'da konuşulmaktadır. soranca ırak'taki bölgesel yönetimin arapça ile beraber resmi dilidir. kürtler'in çok büyük bir kısmı kurmançça konuşmasına rağmen devletleşen kesim ırak kürtleri olduğu için standardize edilen lehçe de soranca'dır. ama bu beş temel lehçe arasındaki karşılıklı anlaşılabilirlik oranı o düşüktür ki bu lehçeden birini bilen iki kürt bir araya gelse anlaşabilmek için üçüncü bir dile ihtiyaç duymak zorundadırlar. bu aracı dil de genelde türkçe oluyor zaten.

türkiye'de anadilde eğitim tartışmalarında hep ''iyi de kürtçe dediğin dilin yazılı bir eseri bile yok hatta dil bile değil'' gibi çok yanlış bir hataya düşülüyor. kürtçe yazılı eser verme konusunda çok üretken olmamasına rağmen 17. yüzyılda yaşamış kürt alimi ahmed-i hani'nin kurmançca şiirler ve çeşitli eserler yazdığı biliniyor. kürtçe yazılı veriler için on yedinci yüzyıldan öncesine maalesef gidilememekte. daha sonra 1898 yılında mısır'da çıkarılmaya başlanan ilk kürtçe gazete olan kürdistan gazetesi kürtlerin okuyamaması hasebiyle bir kaç sayısından sonra türkçe'ye dönmek zorunda kalmıştır. daha sonra günümüze kadar ufak tefek gazete ve dergi çalışmaları olduysa da kitlelere ulaşmayı başaramamıştır. şu an ülkemizde tek kürtçe gazete azadiya welat olmasına rağmen ve gazete kürtlerin yaşadığı illerdeki bayiilerde satılmasına rağmen kimse gidip okumuyor. tirajı 5 binlerde falan. kürtçe modern edebiyatta da maalesef pek üretken değil. avrupa'da açılan sayısız kürt enstitülerine ve onca imkana rağmen salt kürtçe eserler veren sadece tek bir tane yazar çıktı o da mehmet uzun. lakin gelin görün ki mehmet uzun'un kürtçe yazdığı romanlar bile kürt okuyucuları tarafından kürtçe olarak deği türkçe ve isveççe gibi çeşitli avrupa dillerine çevirilerinden okunuyor.
(0)
65578 #3  #65578
sanırım bağırılmadan , düşük sesle konuşulamıyor .
(0)

Tümünü Göster [3]

Bu başlığa bir şeyler girmek için üye olabilirsiniz.

Son Yapılan Yorumlar: